Rak krtani – uważajmy na chrypkę!

Przede wszystkim należy pamiętać, że rokowania w raku krtani są dość pomyślne w zakresie przeżywalności. Jakość życia części pacjentów może zostać jednak znacznie obniżona. Związane jest to z koniecznością zastosowania radykalnego zabiegu operacyjnego u pacjentów z zaawansowanym stadium choroby. Rak krtani rozwija się zazwyczaj bardzo wolno i późno daje przerzuty. Jest więc szansa, aby go wykryć i skutecznie leczyć.

W przypadku zaobserwowania u siebie niepokojących objawów nie należy panikować, tylko pilnie udać się do lekarza. Nie każda zmiana w obrębie krtani jest złośliwa. Może być na przykład spowodowana brodawczakami albo naczyniowłókniakami. Zmiany chorobowe krtani, zarówno złośliwe jak i niezłośliwe, mogą jednak dawać podobne symptomy. Stąd konieczna jest pogłębiona diagnostyka.

Rak krtani – przyczyny znajdują się w dymie z papierosów

Jeśli chodzi o raka krtani, przyczynę można streścić w dwóch słowach – palenie papierosów. Rak krtani to choroba odtytoniowa. Niestety to nasz styl życia i wybory, których dokonujemy, doprowadza do rozwoju nowotworu. Profilaktyka zachorowania jest zatem bardzo prosta – należy rzucić palenie. W dymie papierosowym jest ponad 40 substancji rakotwórczych.

Jak dochodzi do rozrostu komórek nabłonka krtani i powstania raka? Komórki w organizmie człowieka mają zakodowany w DNA określony czas życia. W określonym momencie powinny obumierać. Natomiast w przebiegu procesu nowotworowego dochodzi do uszkodzeń w genomie i komórki zaczynają się w niekontrolowany sposób namnażać. Na mutacje genomu mają wpływ toksyczne substancje znajdujące się w dymie papierosowym.

Osoby palące papierosy powinny pamiętać, że dodatkowe ryzyko rozwoju raka krtani związane jest z równoczesnym paleniem i piciem alkoholu. Alkohol ułatwia rozpuszczanie i rozprowadzanie po całym organizmie rakotwórczych substancji znajdujących się w dymie tytoniowym.

Ponadto na ryzyko rozwoju raka krtani narażone są osoby mające kontakt z azbestem oraz wykorzystujące w swojej pracy głos – jak nauczyciele czy śpiewacy (u tych osób może rozwinąć się infekcja wirusowa krtani, a na jej podłożu nowotwór). Niekorzystny wpływ może mieć także przewlekły refluks, ponieważ doprowadza do powstania nadżerek i oparzeń nabłonka krtani. Rak krtani może się również pojawiać na tym gruncie.

Rak krtani – objawy

Wystąpienie objawów, chociaż prowadzi do poważnej diagnozy „rak krtani”, pozwala również na wykrycie nowotworu we wczesnym stadium i skuteczniejsze leczenie. Dlatego należy zachować czujność, uważnie obserwować swój organizm i reagować pierwsze objawy raka krtani:

1. Chrypka, która utrzymuje się ponad 2-3 tygodnie. Ten objaw bywa mylony z uporczywą infekcją. Natomiast stosowane spraye na gardło czy płukanki nie przynoszą oczekiwanych rezultatów.
2. Uczucie ciała obcego w gardle, podrażnienia i suchości gardła często współwystępujące z problemami z przełykaniem i nasilające się w momencie połykania śliny.
3. Ból gardła promieniujący jednostronnie w kierunku ucha.
4. Odksztuszanie dużej ilości wydzieliny.
5. Zmiana barwy głosu, pojawianie się świstów przy mówieniu.
6. Zmęczenie przy mówieniu prowadzące nawet do bezgłosu.
7. Powiększenie węzłów chłonnych.
8. Plucie krwią.
9. Przykry, nieprzyjemny zapach z ust.
10. Ogólne osłabienie, chudnięcie, bladość.

Rak krtani – jak się wykrywa nowotwór?

W diagnostyce raka krtani niezbędne są następujące kroki:

1. Badanie laryngologiczne – lekarz zbierze wywiad od pacjenta odnośnie objawów, zbada zewnętrznie okolice gardła i szyi oraz przeprowadzi badanie laryngoskopem, podczas którego możliwa jest ocena krtani od wewnątrz. Laryngolog będzie w stanie ocenić wygląd zmiany, jej rozległość oraz lokalizację.
2. Pobranie wycinka nowotworu do badania histopatologicznego.
3. Pobranie płynu z węzłów chłonnych do oceny cytologicznej – jeżeli podczas badania stwierdzone zostaną powiększone węzły chłonne.
4. Tomografia komputerowa szyi – jeżeli lekarz zadecyduje o konieczności dokładniejszego obrazowania lokalizacji zmiany.
5. USG węzłów chłonnych – jeżeli lekarz stwierdzi palpitacyjnie ich powiększenie.
6. RTG klatki piersiowej – w podejrzeniu przerzutów do płuc oraz w celu wykluczenia innych chorób niż rak krtani.

Rak krtani – leczenie

Leczenie raka krtani uzależnione jest od stopnia zaawansowania choroby. Badanie histopatologiczne dostarcza informacji odnośnie do stadium raka i pozwala na podjęcie optymalnych decyzji co do leczenia danego pacjenta. Chorzy, którzy otrzymali diagnozę „rak krtani” najbardziej obawiają się laryngotomii, czyli usunięcia całej krtani. Natomiast planując leczenie, lekarze zawsze rozważają jak najmniej inwazyjną możliwą w danym przypadku metodę resekcji guza.

W zależności od stopnia zaawansowania raka możliwe są następujące scenariusze:

• Wczesne stadium – przeprowadza się laserowe usunięcie zmiany albo operację oszczędzającą krtań. W niektórych przypadkach do rozważenia pozostaje zastosowanie tylko radioterapii, która może spowodować zanik nowotworu.
• Bardziej zaawansowane stadium, gdy zmiana jest większych rozmiarów – przeprowadza się wycięcie zajętej struny głosowej (chordektomia).
• Mocno zaawansowane stadium raka krtani: leczenie zaczyna się od radioterapii i chemioterapii.
• Mocno zaawansowane stadium z brakiem odpowiedzi na chemioterapię i radioterapię – częściowa lub zupełna laryngotomia (czyli wycięcie całości albo fragmentu krtani).

Przy częściowej laryngotomii pacjenci dalej są w stanie mówić i normalnie oddychać. Przy całkowitej resekcji krtani konieczne jest wyłonienie na szyi pacjenta otworu tracheotomijnego, przez który chory będzie oddychał do końca życia.

Rokowania przy wcześnie zdiagnozowanym raku krtani są pomyślne. 5-letnią przeżywalność odnotowuje się u ponad 95%pacjentów.

Przy zaawansowanym raku krtani przeżywalność wynosi pomiędzy 50% a 70%.

Rak krtani – profilaktyka

Rak krtani jest skutkiem niewłaściwego stylu życia i możemy zrobić bardzo dużo, alby nie zachorować:

1. Należy rzucić palenie papierosów. Tutaj nie ma żadnych kompromisów. Większość chorych z rakiem krtani to palacze (aż 90%). Dlatego eliminacja niszczącego wpływu dymu tytoniowego na nasz organizm to czynnik, który musimy wyeliminować. Po 15 latach od rzucenia palenia ryzyko zachorowania będzie takie samo, jak u osób niepalących.
2. Należy unikać biernego palenia. Nawet jeśli sami nie palimy papierosów, to trzeba pamiętać, że przebywanie w zadymionych pomieszczeniach albo w towarzystwie osoby, która pali papierosy również nie jest bezpieczne.
3. Jeżeli ciągle jednak palimy, to przede wszystkim należy wrócić do pierwszego zalecenia i zerwać z nałogiem. Jeżeli jednak tak się nie zadzieje, to pamiętajmy, że równoczesne picie alkoholu i palenie papierosów to mieszanka wybuchowa. Alkohol jest wspaniałym rozpuszczalnikiem trujących substancji z dymu papierosowego. Dzięki temu łatwiej przemieszczają się po całym naszym ciele.
4. Nie można ignorować przewlekłego refluksu. Zamiast zażywać przez dłuższy czas dostępne bez recepty, należy zgłosić się do lekarza i znaleźć przyczynę schorzenia. Dopiero wtedy możliwe będzie skuteczne leczenie refluksu i zapobieganie oparzeniom krtani. Na bazie takich oparzeń może bowiem powstać stan przednowotworowy, a na jego podstawie istnieje ryzyko rozwoju raka.
5. Nasza dieta jest ważna! Przetworzona żywność, tłuszcze trans, brak odpowiedniej podaży witamin i przeciwutleniaczy są szkodliwe dla każdego organizmu.
6. Uważnie obserwować chrypkę – jeżeli występuje ponad 2 tygodnie, koniecznie trzeba skonsultować się z lekarzem.
7. Należy poznać inne objawy, jakie może dawać rak krtani – dzięki temu możemy szybko reagować i wykryć nowotwór we wczesnym stadium.

Jak w każdym nowotworze, w leczeniu raka krtani liczy się czas. Im szybciej wykryty nowotwór, tym większe szanse na całkowite wyleczenie. Stąd uważna obserwacja swojego organizmu, sprawne reagowanie na wszelkie nieprawidłowości – mogą uratować nam życie!

Jeżeli okaże się, że dla ratowania naszego życia konieczne jest usunięcie krtani, to pacjent może w przyszłości stanąć przed wieloma wyzwaniami i trudnościami. Terapia laryngologiczna, dojazdy do lekarzy, wykupowanie leków i potrzebnych sprzętów mogą nadwyrężyć domowy budżet. Warto wówczas rozważyć dołączenie do organizacji pacjentów, gdzie możliwe będzie uzyskanie wsparcia finansowego. Fundacja Dobro Powraca otacza opieką również pacjentów po leczeniu onkologicznym.

Dobro Powraca – Fundacja na rzecz Chorych na stwardnienie rozsiane i inne choroby przewlekłe wspiera Dzieci i Dorosłych zmagających się z ciężkimi chorobami, w tym z rakiem krtani i innymi nowotworami. Fundacja oferuje pomoc finansową, edukacyjną i organizacyjną oraz prowadzi bezpłatne subkonta bez prowizji od zgromadzonych środków. Dowiedz się, co to jest subkonto i jak może pomóc w gromadzeniu pieniędzy na leczenie, rehabilitację oraz codzienne wydatki związane z chorobą. Oferujemy też pomoc chorym Dzieciom. Zapoznaj się również z:

• nowotwór KRS

FAQ – rak krtani

1. Czym jest rak krtani?

Rak krtani to stosunkowo rzadki nowotwór złośliwy, który rozwija się zwykle powoli i przez długi czas może nie dawać przerzutów.

2. Czy rak krtani zawsze oznacza usunięcie całej krtani?

Nie, w wielu przypadkach lekarze wybierają mniej inwazyjne metody leczenia, a całkowita laryngotomia jest stosowana głównie w zaawansowanym stadium.

3. Jakie są najczęstsze przyczyny raka krtani?

Najważniejszą przyczyną raka krtani jest palenie papierosów, a dodatkowo ryzyko zwiększa alkohol, refluks, azbest i przewlekłe drażnienie krtani.

4. Jakie objawy raka krtani powinny skłonić do wizyty u lekarza?

Niepokój powinny wzbudzić przede wszystkim przewlekła chrypka, ból gardła, trudności w przełykaniu, zmiana głosu i powiększone węzły chłonne.

5. Czy chrypka zawsze oznacza raka krtani?

Nie, chrypka może mieć także inne przyczyny, ale jeśli utrzymuje się dłużej niż 2–3 tygodnie, wymaga pilnej konsultacji lekarskiej.

6. Jak wygląda diagnostyka raka krtani?

Diagnostyka obejmuje badanie laryngologiczne, laryngoskopię, pobranie wycinka do histopatologii oraz badania obrazowe, takie jak TK, USG i RTG.

7. Czy rak krtani daje dobre rokowania?

Tak, przy wczesnym rozpoznaniu rokowania są bardzo dobre, a 5-letnią przeżywalność odnotowuje się u ponad 95% pacjentów.

8. Jak leczy się raka krtani?

Leczenie zależy od stadium choroby i może obejmować operację, radioterapię, chemioterapię albo połączenie tych metod.

9. Jak można zmniejszyć ryzyko zachorowania na raka krtani?

Najważniejsze jest rzucenie palenia, unikanie biernego palenia, ograniczenie alkoholu, leczenie refluksu i szybka reakcja na niepokojące objawy.

10. Czy fundacja może pomóc osobom chorym na raka krtani?

Tak, Fundacja Dobro Powraca wspiera Dzieci i Dorosłych zmagających się z rakiem krtani, oferując pomoc finansową, edukacyjną i organizacyjną.